czy istnieje mądra kara? mynio blog dziecko w lesie

Czy istnieje mądra kara?

 
Nie wierzę w bunt trzylatka, nie wierzę nawet w bunt wieku nastoletniego. Wierzę natomiast w szukanie przez dziecko własnej drogi, sprawdzanie granic i możliwości swoich i całego otoczenia i próby naciągnięcia wszystkiego co tylko wypływa od rodziców. I w końcu, wierzę w frustracje kiedy dziecko próbuje być samodzielne ale brak mu praktyki, wierzę w niemoc kiedy chce a nie może bo w tej samej chwili słyszy jednocześnie, że jest za małe i za duże. I wierzę w wielką i najprawdziwszą rozpacz kiedy ukochany cukierek poturlał się po trawie i trudno go zjeść kiedy ma na sobie sierść psa. Ale.

 
 

wszystko ma swoje granice

Bo jak wiesz, nie myślę nic dobrego o tzw. bezstresowym wychowaniu, które może początkowo zakłada brak stresu, ale tylko u dziecka. Rodzic natomiast po tygodniu rwie sobie włosy z głowy. No chyba, że się mylę…

O stawianiu granic i o tym czy to w porządku też pisałam całkiem niedawno. Koniecznie zajrzyj do tego wpisu.

Niezależnie jednak od obranej drogi i stylu wychowania dziecka, każdy z rodziców dochodzi czasem do ściany. To taki moment kiedy czujesz, że masz ochotę wyjść i nie wrócić, kupić megafon lub po prostu potrząsnąć całą rodziną naraz bo starasz się za troje a tu nic. W najlepszym wypadku cisza i zero odzewu. Częściej jednak to hałas, krzyki i kłótnie. Broń ostateczna? Kara. Tak Ci się przynajmniej wydaje.

 
 

karać czy nie?

Nie wiem. Szczerze i z ręką na sercu twierdzę, że karanie czy nagradzanie jest mało wychowawcze. Ale. Napisałam, że nie wiem czy karać dziecko czy może sobie tę czynność darować bo jeszcze nie doszłam do momentu kiedy musiałabym o tym decydować. Ale to kwestia dni. Albo momentów, wiesz mamo których…

No więc jeszcze nie namyśliłam się ostatecznie co zrobię kiedy… tutaj pomyśl sobie to co może zrobić dziecko, czego było świadome a co jest po prostu straszne i stoisz nad emocjonalną przepaścią. Obmyśliłam jednak jak to zrobić. Jak karać dobrze, mądrze i skutecznie? Mam plan i chętnie się nim z Tobą podzielę bo coś mi się zdaje, że jak bardzo byśmy były dalekie idei karania to chyba nie ma mamy, która nigdy ale to absolutnie nigdy nie posunie się do ukarania własnego dziecka. Ale jak to zrobić aby kara miała sens?

 
 

utopia realna

Idealną sytuacją byłoby pozytywne wzmacnianie i utrwalanie działań i zachowań dziecka, które akceptujemy, sami propagujemy i które są społecznie uznawane za te dobre. Ale rzeczywistość jest daleka od ideału i każdemu zdarza się sięgnąć po karę. Oczywiście taka sytuacja, kiedy totalnie obchodzimy się bez kar, jest jak najbardziej możliwa i warto starać się by faktycznie tak było i sama do tego dążę. I choć jestem optymistką to raczej z tych twardo stąpających po ziemi i wiem, że nawet w niekaraniu muszę dojść do wprawy. Albo znajdę dobry zamiennik i kiedy już to zrobię – dowiesz się pierwsza.

Jeśli jednak zdarza Ci się sięgnąć po karę, jest sposób na to by zrobić to możliwie najlepiej. Jakie zadania ma pełnić dobra i mądra kara? Jaka jest mądra kara?

  • daje szansę poprawy – nie wszystko da się cofnąć czy naprawić ale szybko i sprawnie można posprzątać kiedy coś się stłukło a to już połowa sukcesu
  • wynika z przewinienia – następuje od razu po danym zdarzeniu i jest jakby jej naturalną konsekwencją
  • jest zrozumiała – to niby oczywiste ale mam wrażenie, że oczekiwania rodziców często nie idą w parze z naturalnym rozwojem dziecka. Bez pełnego zrozumienia przez dziecko skutków niepożądanego zachowania a karą proces karania w ogóle nie ma sensu
  • jest dostosowana – i to nie tylko do wieku dziecka ale przede wszystkim do jego wrażliwości emocjonalnej bo na każde dziecko działa co innego i w różnym stopniu

 
 

zadania kary

  • informacja – co dobre a co złe, czego w żadnym wypadku nie należy robić itd.
  • ostrzeżenie – o tym, że dana czynność albo zachowanie nie zyska uznania otoczenia
  • samokontrola – możliwość wyboru pomiędzy danych zachowaniami
  • szansa – możliwość poprawy zachowania. Jeśli kary mają jakieś plusy to właśnie to nim jest. Krzyki lub klapsy takiej szansy dziecku nie dają. Nie dają nic prócz upustu gniewu rodzica i popisu agresji

 
 

etapy i przykłady

Kara ma sens jedynie jeśli przejdziemy z dzieckiem wszystkie etapy: informowanie i uprzedzanie ➡ trenowanie pożądanego zachowania ➡ ostrzeżenie o niewłaściwym zachowaniu, informacja o zachowaniu pożądanym i uprzedzenie o możliwej karze ➡ ukaranie

dobrą karą może być:

  • zadośćuczynienie – dziecko zepsuło zabawkę kolegi i musi wyłożyć swoje kieszonkowe na jej naprawę
  • brak zadowolenia – dla wielu dzieci wystarczy brak pochwały, karcący wzrok i odpowiednia mina
  • szczere wyrażenie własnych emocji – czasem wystarczy, że rodzic nazwie swoje emocje i opisze niezadowolenie
  • brak pozwolenia na coś – np. w jakim stroju dziecko nie może iść do szkoły
  • zamiana złego na dobre – dziecko coś zrobi (np. pozbiera zabawki) i zapominamy o sprawie
  • brak przywilejów – nie możesz bawić się moją biżuterią, nie pójdziemy dziś na plac zabaw
  • przekierowanie na poszkodowanego – nie skupiamy się na dziecku, które zrobiło coś złego a na tym, które jest poszkodowane

 
 

błędy w karaniu

  • zawstydzanie, ośmieszanie, szydzenie z dziecka
  • niedopasowanie kary – kara, która nie uwzględnia wieku dziecka, jego wrażliwości emocjonalnej i wielkości przewinienia
  • wracanie do tego co było – kiedy stosujesz karę za dane przewinienie, nie wolno wracać do tego co dziecko już odpokutowało
  • odkładanie kary – bo może uzbiera się więcej przewinień albo czekasz aż dziecko o czymś zamarzy i wtedy wyskoczysz z przewinieniem sprzed tygodnia. Albo od razu albo wcale
  • brak decyzyjności – prosisz dziecko by samo wybrało sobie karę lub zbytnio negocjujesz warunki
  • rodzic wymięka – to, że kara musi być dopadowana do dziecka i przewinienia to już pisałam. Ale. Kara musi być dostosowana również do rodzica. Bo co z tego jeśli nakładasz jakąś karę a poddasz się przed jej zakończeniem (np. zakazujesz bajek ale włączasz je po godzinie by spokojnie zmyć naczynia)
  • wyżywanie się – czyli po prostu przemoc jako oznaka bezsilności
  • straszenie – jest różnica pomiędzy informacją o tym czego nie należy robić i jakie konsekwencje wiążą się np. z zabawą nożem a straszeniem tatusiem, Mikołajem czy następnym razem
  • konsekwencja – czyli zawsze wymagasz tego samego np. dziecko wyrzuca śmieci w każdy poniedziałek a nie tylko wtedy kiedy spodziewasz się gości
  • emocje biorą górę – złość czy wzburzenie powoduje wyznaczanie niewspółmiernie wyższych kar
  • dotrzymywanie słowa – czyli skoro konsekwencja danego działania jest dziecku znana to taka właśnie ma być

 
 

masz wrażenie, że nadal coś nie działa?

To mój ulubiony akapit tego wpisu. Dlaczego? Bo być może jeśli uważasz, że zrobiłaś już wszystko co mogłaś z puli rzeczy dobrych (jak pozytywne wzmacnianie) po najrozmaitsze kary a dziecko nie dość, że nie zmieniło swojego zachowania to jakby jest jeszcze gorzej, mam rozwiązanie. Moim zdaniem najtrudniejsze to spojrzeć w lustro czyli zacząć naprawiać świat od siebie. A wiesz na pewno, że jestem zwolenniczką zaczynania od siebie bo choć to żmudne zadanie to przynosi niespodziewanie wspaniałe efekty A zatem?

  • zadaj sobie pytanie czy nie wymagasz od dziecka za dużo
  • czy na pewno Twoje dziecko może być dzieckiem
  • czy sama robisz dokładnie to i w taki sposób jaki wymagasz od dziecka
  • czy karzesz dziecko pod presją innych osób (np. chcesz zadowolić babcię lub ludziom w sklepie udowodnić, że sobie radzisz)
  • czy lubisz swoje dziecko
  • czy dziecko nie prowokuje nakładania na siebie kar by zwrócić na siebie Twoją uwagę

 
 
czy istnieje mądra kara? mynio blog dziecko w lesie

czy istnieje mądra kara? mynio blog dziecko w lesie

czy istnieje mądra kara? mynio blog dziecko w lesie

czy istnieje mądra kara? mynio blog dziecko w lesie

czy istnieje mądra kara? mynio blog dziecko w lesie

czy istnieje mądra kara? mynio blog dziecko w lesie

czy istnieje mądra kara? mynio blog dziecko w lesie

czy istnieje mądra kara? mynio blog dziecko w lesie

 
 
Niedługo będę rozważać sztuczki i sposoby na zamianę kary na działanie, które karą nie jest a przynosi fajne efekty, nie tracąc wspaniałego porozumienia pomiędzy mamą a dzieckiem. Sama się ciekawię co (i czy w ogóle) wymyślę.

Powodzenia!

 

 

 

 

Mama, socjolog, blogerka. Niepoprawna optymistka.
Cierpliwie łączę obowiązki z pasjami, odkrywam uroki wyzwań ambitnej mamy z prawdziwym i codziennym macierzyństwem. Książkoholiczka kochająca dobre jedzenie i nietolerująca ściemy. Pasjonatka urokliwych miejsc i ładnych rzeczy.

Może spodoba ci się

Wyprawka niemowlaka – z czego możesz zrezygnować, z czym się wstrzymać

Szacunek do starszych i to, co mi w nim przeszkadza.

Dziecko i sąsiedzi. Czy to mieszanka wybuchowa?

3 myśli, od których zapala mi się czerwona lampka

Esencja bliskości w praktyce czyli rodzaje chust i nosideł

Szczerość. Trudna sztuka nie tylko od święta.

W macierzyństwie żeby wygrać czasem trzeba odpuścić i przestać walczyć

Nie bądź ananas, bądź miły dla nas!

W czym Ci dziecko nie pomoże. Macierzyństwo planem naprawczym związku.

Samodzielność 3-latka w przedszkolu

Żłobek i przedszkole – podsumowanie najlepszych wpisów

10 bezwzględnych tekstów matek, których nienawidzą bezdzietne kobiety.

Bałagan? Jaki bałagan? Królewna idzie napić się kawki.

#6 Najlepsze książki dla dzieci rozpoczynających przygodę z przedszkolem

Zdziwisz się, jaka muzyka oczaruje Twoje dziecko

O tym, skąd u dzieci biorą się niechciane zachowania

Mój apel o szacunek dla maluszków.

Stawianie granic dziecku – czy to w porządku?

Dla babci i dziadka. Życzenia-marzenia.

Bez mamy – jak to jest być samotnym ojcem? Wywiad

Co zrobić żeby 500+ nigdy się nie skończyło

Nagła śmierć łóżeczkowa (SIDS) – jak możesz uratować swoje dziecko

Sprawdzone triki, które doceni każdy rodzic w kryzysowej sytuacji

Macierzyństwo to monotonia, nuda i rutyna? Przekonaj się jak to jest naprawdę!

Wyprawka do żłobka i przedszkola + podpisywanie wyprawki

Dzieci nie są złe i już

Jestem mamą. Jestem super.

Głupi nie wie, że jest głupi

Mamo, ja Ciebie wzywam na dywanik!

Najlepsze książki – poradniki dla rodziców przyszłych przedszkolaków

Choćbyś zrobiła wszystko idealnie, jest coś co zniszczy te święta. Domyślasz się?

Czy istnieje sposób na spokojne dziecko? Ja już go znam

Czy Twoje dziecko może być… kimś?

Niewygodne fakty, które MUSISZ zaakceptować!

Co zrobić by dziecko przespało przynajmniej 10 godzin. Tajemne triki na spokojny i długi sen.

9 sytuacji, które trzeba przeżyć żeby zrozumieć matkę.

Jak stworzyć szczęśliwego człowieka?

10 rzeczy, które kochamy w ojcach

Niesamowite fakty i mity na temat noszenia dziecka

Rodzicielstwo zaczyna się od rodziców

Ciemno, ciemniej. Dzieci w piekle depresji

Chustowanie, czyli noszenie dziecka w chuście. Nasza wspaniała przygoda

Jak zrobić trafiony prezent, który ucieszy? Poznaj tajemnicę obdarowywania

Tego dziecka nie uczę. O oddawaniu krzywd i zemście.

Nadać imię szczęściu. O największym błędzie jaki popełniłam w ciąży

Dzieci – śmieci?

Nie, nie, nie. Czego nieświadomie uczymy swoje dzieci?

Kiedy chłopiec pomaluje paznokcie świat wstrzymuje oddech

Sprawdzony sposób na odpieluchowanie dziecka bez stresu + propozycje zabaw i poradniki

Biegnij, to może się przewrócisz!

Zdrowe słodycze do kalendarza adwentowego – przepisy polskich blogerek

Tosia papa. Ostatnie chwile z naszym pupilem.

Nie spodziewałabyś się, że możesz dostać to od własnego dziecka

Macierzyństwo zmienia kobietę. To źle?

Jedna jedyna rzecz, która zniszczy każdą najlepszą relację a miłość zamieni w nienawiść

Najlepsze rady macierzyńskie, jakie kiedykolwiek otrzymałam.

Moje dziecko lepsze? O tym, że nic nie spadło mi z nieba.

Od tych tekstów mamo, jeży się włos na głowie.

Co się stało, kiedy zrozumiałam, że jestem mamą?

Monitor oddechu – dla kogo, po co i czy warto?

Czego ABSOLUTNIE nie możesz jeść w ciąży oraz karmiąc piersią

Macierzyństwo to więzienie.

Dorosłe dziecko. Jak odebrać dzieciństwo dziecku i dojrzałość dorosłemu

A co jeśli mnie się nie spieszy…

13 sekretów, które zdradzę Ci o sobie

Perfekcyjnie nieperfekcyjni. Czyli jak skutecznie oszukiwać siebie

Mamo, jesteś najlepsza!

Większość z Was zapomniała o tym wychowując dzieci…

20 rzeczy, o których warto pamiętać wybierając żłobek lub przedszkole

Klucz do szczęścia

Zabobony i przesądy, które pomagają zajść w ciążę

Najbardziej stresujący styl wychowania o jakim słyszałam.

Jak ułatwić dziecku start w przedszkolu?

Refluks u dziecka – dieta i zalecenia w trosce o zdrowie malucha

Zwierzak w prezencie. Genialny pomysł czy wielka pomyłka?

Święty Mikołaj to przeżytek. Nie chcę oszukiwać swojego dziecka.

O co tak naprawdę chodzi w rodzicielstwie?

Jak zniechęcić dziecko do lekarzy